ANTON GEESINK (1934-2010)
Bron: Wikipedia
Datum: 28-08-10
Vormgever: Karel Hageman
Anthonius Johannes (Anton) Geesink is geboren op 6 april 1934 in Utrecht. Hij is een Nederlands wereld- en olympisch kampioen judo en lid van het Internationaal Olympisch Comité (IOC).
De 1,98 m lange en 120 kilo zware Anton Geesink weet in 1961, als 1e niet-Japanner, de wereldtitel te behalen in de judoklasse alle categorieën. In 1965 doet hij dit opnieuw in Rio de Janeiro, dit keer in het zwaargewicht. In 1964 wint hij ook tijdens de Olympische Spelen in Tokio goud in alle categorieën. Judo staat dan voor het eerst op het programma als demonstratiesport en tot ontzetting van het thuispubliek verslaat hij in de finale hun favoriet Akio Kaminaga. Hij heeft een recordaantal van 21 Europese judotitels, maar wordt in 1957, 1958, en 1959 ook nog Nederlands kampioen Grieks-Romeins worstelen. Hij is tevens 4x verkozen tot Sportman van het jaar.
Als 1e Europeaan ontvangt hij in 1986 de 9e dangraad. In oktober 1997 verkrijgt hij de 10e dan, waarmee hij een van de hoogst gegradueerde judoka’s ter wereld wordt. Hij is 1 van de 18 mensen aan wie tot nu toe de 10e dan is toegekend, en 1 van de 3 judoka’s buiten Japan met deze kwalificatie. De Wereldjudobond IJF neemt hem in 2004 op in de Hall of Fame.
Sinds 1987 is hij, op persoonlijke titel, lid van het Internationaal Olympisch Comité. Op zijn voorstel wordt in het judo de gekleurde sportkleding ingevoerd (de in blauw geklede speler versus de witte) om voor de scheidsrechter en de kijker het spel duidelijker te maken.
Tot een relletje komt het in 1999, als hij door het IOC berispt wordt wegens het aannemen van 5.000 dollar van de Olympische organisatie van Salt Lake City, kandidaat voor de Winterspelen van 2002. In 1996 stort Tom Welch, de toenmalige voorzitter van het bidcomité van Salt Lake City, dat bedrag op de rekening van de stichting Vrienden van Anton Geesink. Volgens Geesink betreft het slechts een terugbetaling van gemaakte reis- en verblijfkosten en is het geld niet bij hem persoonlijk terechtgekomen. ‘Puur technisch gezien is Geesink niet in overtreding geweest. maar we willen, dat ook de schijn van belangenverstrengeling wordt voorkomen, vandaar de berisping’, zei de Canadees Richard Pound, voorzitter van de onderzoekscommissie. De zaak heeft verder geen gevolgen voor Geesinks functioneren.
Op 9 december 2005 krijgt hij, uit handen van de voorzitter van NOC*NSF Erica Terpstra, in de Oval Lingotto te Turijn samen met kunstrijdster Sjoukje Dijkstra, roeier Nico Rienks en schaatser Ard Schenk de 1e Fanny Blankers-Koen Trofee uitgereikt. Ook voetballer Johan Cruijff wint de FBK Trofee, maar hij kan niet in Turijn aanwezig zijn, wegens andere verplichtingen.
Hij speelt enkele malen in films. Zo speelt hij een bijrolletje in de film Rififi in Amsterdam (1962) naar het boek van W.H. van Eemlandt. In het Italiaanse bijbelspektakel I Grandi Condottieri (1965) speelt hij 1 van de hoofdrollen als de geweldenaar Samson.
Anton Geesink overlijdt op 27 augustus 2010 op 76-jarige leeftijd, na een kortstondig ziekbed, in een ziekenhuis in Utrecht.
Trivia
Anton Geesink woont boven zijn judoschool in een naar hemzelf genoemde straat; de Anton Geesinkstraat in Utrecht.
De indertijd 12-jarige Geesink wordt door toenmalig bakkersknecht Rijk de Gooyer betrapt op het stelen van een broodje, waarop hij een pak rammel krijgt.
De Anton Geesinkmars is een muziekstuk, dat voor hem gemaakt werd, gespeeld op draaiorgel.
Een monumentaal borstbeeld van Anton Geesink, gemaakt door beeldend kunstenaar Theo van de Vathorst, staat sinds 1995 vlakbij de historische Jacobikerk in het Utrechtse stadscentrum, in de bekende volkswijk Wijk C: Anton Geesinks geboortegrond.
